Je, sheria inanitaka kutenganisha taka zangu?
Sheria ya Usimamizi Endelevu wa Taka, 2022; Mamlaka ya Kitaifa ya Usimamizi wa Mazingira · vyanzo vilisomwa 5 Okt 2026
Ndiyo. Chini ya Sheria ya Usimamizi Endelevu wa Taka, kila anayezalisha taka lazima azitenganishe pale zinapozalishwa na kuzikabidhi tu kwa wazoaji taka wenye leseni au vituo rasmi vya kukusanya taka. Kutofanya hivyo kunaweza kuleta faini ya hadi KSh 20,000, kifungo cha hadi miezi 6, au vyote viwili.
- Wapi
- Mzoaji taka mwenye leseni au vituo rasmi vya kukusanya taka vya kaunti yako; NEMA kwa kuripoti utupaji haramu
Hatua
- Tenganisha taka zisizo hatari kuwa za kuoza (organic) na zisizooza mahali zinapozalishwa.
- Weka kila aina kwenye mapipa, vyombo au mifuko yenye lebo na rangi maalum.
- Kabidhi taka zako tu kwa mtoa huduma ya taka mwenye leseni, au zipeleke kwenye kituo rasmi cha kukusanya taka.
- Ripoti utupaji wa taka mahali pasiporuhusiwa kwa NEMA kupitia 0786 101 100 au 0741 101 100, au incidence@nema.go.ke.
- Unaweza kulalamika kuhusu usimamizi wa taka kwa Kamati ya Kitaifa ya Malalamiko ya Mazingira (National Environment Complaints Committee) na kuambatanisha ushahidi.
Kumbuka
- Kutotenganisha au kutupa taka ipasavyo ni kosa: faini ya hadi KSh 20,000, kifungo cha hadi miezi 6, au vyote viwili.
- Wazoaji taka pia lazima waweke taka zilizotenganishwa kando; mzoaji anayevunja sheria hii anaweza kutozwa faini ya hadi KSh 50,000 au kifungo cha miezi 6.
- Biashara zinakabiliwa na faini kubwa zaidi: angalau asilimia 5 ya mapato halisi ya mwaka uliopita au KSh milioni 5, kiasi kilicho juu zaidi.
Inawahusu nani
- Kila mtu anayezalisha taka nchini Kenya, nyumbani au kazini.
Vyanzo rasmi (2)
- Sustainable Waste Management Act, Cap. 387C (Revised Edition 2022) new.kenyalaw.org · ilisomwa 5 Okt 2026
- Environmental Incidents Management nema.go.ke · ilisomwa 3 Okt 2026