Ask Gava
← Biashara

Je, unaweza kutangazwa kufilisika kwa madeni usiyolipa?

Sheria ya Ufilisi · vyanzo vilisomwa 5 Okt 2026

Mdai anaweza kuiomba Mahakama Kuu ikutangaze umefilisika kwa deni lisilo na dhamana la angalau KSh 250,000 (kiwango kilichowekwa na Kanuni za Ufilisi), ambalo inaonekana huwezi kulipa, kwa kawaida baada ya kupuuza barua ya madai kwa siku 21. Unaweza pia kuomba mwenyewe, au kutumia njia mbadala kama utaratibu wa kutokuwa na mali (madeni ya KSh 100,000 hadi milioni 4 bila mali).

Mwisho
Siku 21 za kulipa au kufuta barua ya madai
Mwisho
Kufilisika kwa kawaida huisha yenyewe baada ya miaka 3
Mwisho
Utaratibu wa kutokuwa na mali huisha baada ya miezi 12
Wapi
Mahakama Kuu (kesi za kufilisika); Mpokeaji Rasmi, Business Registration Service, UpperHill Chambers, 2nd Ngong Avenue, Nairobi
Nenda kwenye tovuti rasmi

Hatua

  1. Kwa kawaida mdai huanza kwa barua ya madai (statutory demand). Siku 21 zikipita bila kulipwa au kufutwa, unaweza kuchukuliwa kuwa huwezi kulipa.
  2. Maombi ya kufilisika, ya mdai au yako mwenyewe, husikilizwa na Mahakama Kuu.
  3. Ukiomba mwenyewe, peleka kwanza karatasi za ombi lako kwa Mpokeaji Rasmi (Official Receiver) katika BRS kuthibitisha zimekamilika.
  4. Kama huna mali na madeni yako ni KSh 100,000 hadi milioni 4, unaweza kumwomba Mpokeaji Rasmi utaratibu wa kutokuwa na mali badala yake.
  5. Kwa madeni madogo (hadi KSh 500,000), unaweza kumwomba Mpokeaji Rasmi amri ya kulipa kwa awamu (summary instalment order).

Kumbuka

  • Ombi la mdai lazima liwe la deni la kiasi maalum lisilo na dhamana. Deni lenye dhamana, kama hati iliyowekwa rehani, kwa kawaida halihesabiwi.
  • Utaratibu wa kutokuwa na mali haupatikani kama uliutumia awali au uliwahi kutangazwa kufilisika.
  • Ukiwa umefilisika huwezi kuwa mkurugenzi wa kampuni au kusimamia kampuni bila ruhusa ya mahakama.

Inawahusu nani

  • Yeyote anayedaiwa: mdai anaweza kuomba, au mdaiwa mwenyewe.
  • Mdaiwa lazima awe na makazi au awepo Kenya, au awe aliishi au alifanya biashara hapa katika miaka 3 iliyopita.
  • Kwa ombi la mdai, deni lisilo na dhamana ambalo halijalipwa (au madeni yote pamoja) lazima liwe angalau KSh 250,000, kiwango cha ufilisi kilichowekwa na Kanuni za Ufilisi.
Vyanzo rasmi (4)
  1. Insolvency Act, 2015 (No. 18 of 2015), Revised Edition 2021 new.kenyalaw.org · ilisomwa 5 Okt 2026
  2. A layman's guide to insolvency, part 1 brs.go.ke · ilisomwa 3 Okt 2026
  3. General overview of the debtor's bankruptcy proceedings brs.go.ke · ilisomwa 3 Okt 2026
  4. Insolvency Regulations (L.N. 47 of 2016), version of 31 December 2022 new.kenyalaw.org · ilisomwa 5 Okt 2026

Je, hili limesaidia?

Shiriki kwenye WhatsApp · Ripoti kosa

Usiweke nambari ya kitambulisho wala PIN ya KRA. Tukiziona, tunazifuta.