Ask Gava
← Vitambulisho, pasipoti na vibali

Kampuni imevujisha data yangu: je, lazima iniambie?

Sheria ya Ulinzi wa Data, 2019 · vyanzo vilisomwa 4 Okt 2026

Ndiyo, ikiwa kuna hatari halisi ya kukudhuru. Kampuni lazima iripoti uvujaji huo kwa Kamishna wa Data ndani ya saa 72 na ikuambie kwa maandishi ndani ya muda unaowezekana, ikieleza kilichotokea, inachofanya kuhusu jambo hilo na unachoweza kufanya kujilinda.

Muda
Kamishna wa Data lazima achunguze na kumaliza lalamiko ndani ya siku 90.
Mwisho
Kampuni lazima imjulishe Kamishna wa Data ndani ya saa 72 tangu ilipogundua uvujaji.
Mwisho
Kampuni inayochakata data kwa niaba ya kampuni nyingine lazima iiambie kampuni hiyo ndani ya saa 48 pale inapowezekana.
Wapi
Kwanza kampuni iliyokuwa na data zako; kisha Ofisi ya Kamishna wa Ulinzi wa Data (mtandaoni cie.odpc.go.ke)
Nenda kwenye tovuti rasmi

Hatua

  1. Soma taarifa hiyo na ufuate hatua inazopendekeza kujilinda (kwa mfano, kubadilisha PIN au nenosiri).
  2. Uliza maswali kupitia afisa wa ulinzi wa data au mtu wa mawasiliano aliyetajwa kwenye taarifa.
  3. Ikiwa hukuambiwa, au kampuni ilishughulikia data zako vibaya, lalamika kwa Kamishna wa Data, kwa mdomo au kwa maandishi. Ni bure.
  4. Ikiwa uvujaji ulikusababishia madhara, sheria inakupa haki ya kulipwa fidia na kampuni.

Kumbuka

  • Kampuni haihitajiki kukuambia ikiwa data iliyovuja ililindwa kwa kinga zinazofaa kama usimbaji fiche (encryption).
  • Kampuni inaweza kuchelewesha kukuambia ikiwa hilo linahitajika kuzuia, kugundua au kuchunguza uhalifu.
  • Kampuni ikiripoti kwa Kamishna wa Data baada ya saa 72, lazima ieleze sababu ya kuchelewa.

Inawahusu nani

  • Mtu yeyote ambaye data zake binafsi zilifikiwa au kuchukuliwa na mtu bila idhini, ambapo kuna hatari halisi ya kumdhuru.
Vyanzo rasmi (2)
  1. Data Protection Act, 2019 (No. 24 of 2019) new.kenyalaw.org · ilisomwa 4 Okt 2026
  2. Data Protection (Complaints Handling and Enforcement Procedures) Regulations, 2021 (L.N. 264 of 2021) odpc.go.ke · ilisomwa 3 Okt 2026

Je, hili limesaidia?

Shiriki kwenye WhatsApp · Ripoti kosa

Usiweke nambari ya kitambulisho wala PIN ya KRA. Tukiziona, tunazifuta.