Kufuga nyuki na kuuza asali kihalali
Shirika la Viwango Kenya, Wizara ya Kilimo na Maendeleo ya Mifugo, serikali za kaunti · vyanzo vilisomwa 12 Okt 2026
Kuuza asali iliyofungashwa kwa jina lako la biashara, pata alama ya KEBS ya Standardization Mark (S-Mark): KEBS huthibitisha asali kwa kiwango cha KS EAS 36:2020, na biashara ndogo hulipa ada ya ukaguzi ya KES 10,000 pamoja na VAT. Kanuni za kitaifa za sekta ya nyuki za Wizara bado ni rasimu, kwa hivyo hatukupata leseni ya kitaifa ya kufuga nyuki ya kuomba.
- Ada
- KSh 10,000Ada ya ukaguzi ya S-Mark, biashara ndogo (mauzo hadi KES 200,000), hadi bidhaa 3, pamoja na VATKSh 20,000Ada ya ukaguzi ya S-Mark, biashara ya kati (mauzo KES 200,001-500,000), hadi bidhaa 3, pamoja na VATKSh 40,000Ada ya ukaguzi ya S-Mark, biashara kubwa (mauzo zaidi ya KES 500,000), kwa kila eneo, pamoja na VATKSh 15,000Ada ya kibali cha S-Mark, biashara kubwa, kwa kila bidhaa, chapa na eneo, pamoja na VAT
- Muda
- Kibali cha S-Mark hudumu miaka miwili na kinaweza kuhuishwa
- Wapi
- S-Mark: tovuti ya KEBS ya KIMS (kims.kebs.go.ke), bila malipo 1545. Ushauri wa kufuga nyuki: ofisi ya kilimo/mifugo ya kaunti yako. Wizara ya Kilimo: 0800 724 891, info@kilimo.go.ke
Hatua
- Jua kiwango: KEBS huthibitisha asali kwa KS EAS 36:2020, Honey - Specification.
- Jisajili kwenye tovuti ya KEBS ya KIMS na uombe Standardization Mark, kisha ulipe ada.
- KEBS hukagua mahali pako kuhakikisha unatimiza kiwango, na unaweka utaratibu wa usimamizi na udhibiti. Ukikubaliwa, unapata kibali cha S-Mark.
- Kwa msaada wa kufuga nyuki (ushauri, sheria za eneo), ongea na ofisi ya kilimo au mifugo ya kaunti yako. Kilimo, pamoja na ufugaji wa wanyama, ni jukumu la kaunti.
Kumbuka
- Wizara imechapisha Livestock (Bee Industry) Regulations, 2023, lakini hati hiyo ni rasimu isiyo na nambari ya Legal Notice. Bado si sheria.
- Kanuni hizo za rasimu zikipitishwa kama zilivyo, kila anayefanya biashara katika mnyororo wa thamani wa ufugaji nyuki atalazimika kujisajili. Fuatilia taarifa kutoka kwa Wizara.
- Ada za KEBS zimetajwa bila VAT, kwa hivyo ongeza VAT kwenye kiasi kilichoonyeshwa.
- Wanunuzi na maduka wanaweza kuhakiki kama S-Mark ya asali ni halali kwa kutuma SMS SM#<nambari ya kibali> kwa 20023.
Nani anaweza kuomba
- S-Mark ni kwa watengenezaji wanaofanya kazi Kenya, wakiwemo wanaochakata na kufungasha asali ya kuuza.
Vyanzo rasmi (5)
- Frequently Asked Questions kebs.go.ke · ilisomwa 12 Okt 2026
- Products with S-Mark (search: honey) kebs.go.ke · ilisomwa 12 Okt 2026
- Livestock (documents) kilimo.go.ke · ilisomwa 12 Okt 2026
- Livestock (Bee Industry) Regulations, 2023 (draft, 15.05.2023) kilimo.go.ke · ilisomwa 12 Okt 2026
- Constitution of Kenya, 2010 treasury.go.ke · ilisomwa 12 Okt 2026