Je, naweza kupata hati miliki ya ardhi kando ya mto, ufukweni au barabarani?
Katiba ya Kenya na Sheria ya Ardhi · vyanzo vilisomwa 5 Okt 2026
Kwa kawaida hapana. Barabara, mito, maziwa na maeneo mengine ya maji, na ardhi yote kati ya alama za maji kujaa na kupwa ni ardhi ya umma, ambayo inaweza kutolewa au kutumika tu kama Sheria ya Bunge inavyoruhusu; Sheria ya Ardhi inaiagiza Tume ya Kitaifa ya Ardhi isigawe ardhi iliyo kando ya mito, maziwa, fukwe na maeneo ya kingo za maji.
- Wapi
- Tume ya Kitaifa ya Ardhi (ardhi ya umma); Mahakama ya Mazingira na Ardhi (migogoro)
Hatua
- Ripoti ardhi ya umma iliyotolewa au kukaliwa kinyume cha sheria kwa Tume ya Kitaifa ya Ardhi, inayosimamia ardhi ya umma.
- Tume ikikupa notisi ya kueleza kwa nini usiondoke kwenye ardhi ya umma, una haki ya kusikilizwa kwanza.
- Migogoro kuhusu matumizi, ukaaji na umiliki wa ardhi hupelekwa kwa Mahakama ya Mazingira na Ardhi.
Kumbuka
- Kukalia au kujenga kwenye ardhi ya umma bila mamlaka ya kisheria ni ukaaji haramu.
- Haki ya kikatiba ya kumiliki mali hailindi mali iliyothibitishwa kupatikana kinyume cha sheria.
- Chini ya Sheria ya Ardhi, ardhi ya umma pia inajumuisha ufuo wa pwani, mito, mabwawa, maziwa na hifadhi nyingine chini ya Sheria ya Upimaji (Survey Act).
Inawahusu nani
- Mtu yeyote anayemiliki, kununua au kujenga kwenye ardhi ya barabara, mto, ziwa au eneo lingine la maji, au ufukweni kati ya alama za maji kujaa na kupwa.
Vyanzo rasmi (2)
- Constitution of Kenya, 2010 new.kenyalaw.org · ilisomwa 2 Okt 2026
- Land Act (Cap. 280, No. 6 of 2012), version of 4 November 2025 new.kenyalaw.org · ilisomwa 5 Okt 2026